Năng suất lao động Việt Nam đang ngày càng tụt hậu

11:15' 30/11/2015 (GMT+7)
|

(VnMedia) – Theo ông Lê Văn Hùng – Phó Trưởng phòng kinh tế vùng, Viện Kinh tế Việt Nam, mặc dù kinh tế Việt Nam đã có những thành công nhất định, nhưng khoảng cách năng suất lao động của nước ta với những nước phát triển và nhóm nước thu nhập trung bình vẫn khá lớn.

Chia sẻ về tăng trưởng năng suất lao động Việt Nam trong những năm sau đổi mới, Phó Trưởng phòng kinh tế vùng, Viện Kinh tế Việt Nam cho biết, nhờ có nhiều đổi mới trong chính sách phát triển và dịch chuyển cơ cấu kinh tế, tăng trưởng năng suất lao động của Việt Nam đã có những thành công nhất định, khi tăng trưởng bình quân hàng năm đạt 4%.

Tuy nhiên một vấn đề khá buồn của kinh tế Việt Nam đã được ông Hùng đưa ra là, khoảng cách về năng suất lao động giữa Việt Nam với những nước phát triển và nhóm nước thu nhập trung bình vẫn giữ ở mức khá lớn.

Nếu xét về giá trị tuyệt đối thì năng suất lao động của Việt Nam lại đang ngày càng bị tụt lại phía sau so với những nước trong khu vực
Nếu xét về giá trị tuyệt đối thì năng suất lao động của Việt Nam lại đang ngày càng bị tụt lại phía sau so với những nước trong khu vực

Theo đó, nếu so sánh về giá trị tương đối, khoảng cách về năng suất lao động của Việt Nam với các nước trong khu vực đang dần được thu hẹp. Cụ thể, nếu như năm 1986, năng suất lao động của Nhật Bản cao gấp 14,6 lần của Việt Nam thì đến năm 2000 giảm xuống còn 10,3 lần và đến năm 2014 chỉ là 6,24 lần. Tương tự, Hàn Quốc cao gấp 8,6 lần Việt Nam năm 1990 và đến năm 2014 giảm xuống còn 7 lần; Thái Lan từ 3,5 lần xuống còn 2,7 lần trong giai đoạn này.

Riêng trường hợp Trung Quốc thì năng suất lao động của Việt Nam lại bị tụt lại phía sau. Nếu như năm 1986 năng suất lao động của Trung Quốc chỉ bằng 1,1 lần của Việt Nam, thì đến năm 2014 đã cao hơn gấp 2,7 lần của Việt Nam và gần như bắt kịp với Thái Lan.

Tuy vậy, nếu xét về giá trị tuyệt đối thì năng suất lao động của Việt Nam lại đang ngày càng bị tụt lại phía sau so với những nước trong khu vực.

Cụ thể, năm 1986 năng suất lao động bình quân của Nhật Bản cao hơn Việt Nam 28.783,7 USD, nhưng đến năm 2014 con số này đã tăng lên 37,708,6 USD. Tương tự, năng suất lao động tuyệt đối của Hàn Quốc cao hơn của Việt Nam tăng từ 14.533,5 USD lên 41.128,9 USD; Thái Lan tăng từ 4.473,7 USD lên 11.684,2 USD; Trung Quốc từ 145,6 USD tăng lên 10.616,5 USD trong giai đoạn này.

Đánh giá về những con số này, ông Hùng cho biết, chất lượng nguồn nhân lực hiện vẫn bị coi là nút thắt quan trọng kìm hãm tăng trưởng năng suất lao động ở Việt Nam. Tỷ lệ lao động qua đào tạo hiện ở mức khá thấp và tốc độ gia tăng khá chậm.

Đưa ra dẫn chứng về vấn đề này, Phó Trưởng phòng kinh tế vùng, Viện Kinh tế Việt Nam cho biết, năm 2000, tỷ lệ lao động qua đào tạo của Việt Nam chỉ là 10,3% và đến năm 2013 thì tỷ lệ này cũng chỉ tăng lên 18,2%. Nghiêm trọng hơn, khả năng đáp ứng trình độ chuyên môn của lao động đối với các doanh nghiệp, đặc biệt doanh nghiệp nước ngoài là rất thấp. Điều này đang làm giảm chất lượng môi trường kinh doanh cũng như năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Đưa ra nguyên nhân dẫn đến tình trạng chất lượng lao động của Việt Nam thấp, Viện Kinh tế Việt Nam cho biết, có hai nguyên nhân chính, đó là chất lượng của các trường, cơ sở đào tạo chuyên môn và đạo tạo nghề của Việt Nam chưa đáp ứng được yêu cầu về trình độ chuyên môn và kỹ năng của người lao động, đối với doanh nghiệp trong những thập kỷ vừa qua, đặc biệt trong thời kỳ hội nhập.

Ngoài ra, còn có nguyên nhân do chính nhu cầu về chất lượng lao động của nền kinh tế, dẫn tới tình trạng người lao động ít có động lực đi học nghề và tự cải thiện chuyên môn kỹ năng, bởi ở Việt Nam quá dễ tìm hoặc dễ tự tạo ra một chỗ làm phi chính thức.