Quốc hội tranh luận về thẩm quyền đối với gần 10.000 dự án đầu tư công

15:32, 28/05/2019
|

(VnMedia) - Thẩm quyền quyết định danh mục đầu tư công, thời gian quyết định kế hoạch đầu tư công trung hạn… là hai vấn đề quan trọng được các đại biểu Quốc hội rất quan tâm và còn nhiều ý kiến khác nhau khi thảo luận tại hội trường Quốc hội sáng 28/5 về dự án Luật Đầu tư công (sửa đổi).

Gần 10.000 dự án, giao Quốc hội quyết định là không khả thi

Về thẩm quyền quyết định danh mục, cho rằng đầu tư công đang là nút thắt tăng trưởng, đại biểu Quốc hộiTôn Ngọc Hạnh (Bình Phước) nhấn mạnh, việc xây dựng dự án Luật Đầu tư công (sửa đổi) phải đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, gắn với quy định rõ trách nhiệm, tăng cường hậu kiểm, khắc phục bất cập trong phê duyệt, điều hành kế hoạch đầu tư công năm 2016  - 2020.

Đại biểu Tôn Ngọc Hạnh tán thành phương án quy định tổng mức đầu tư thì giao Chính phủ quyết định, điều chỉnh danh mục dự án theo đúng khung kế hoạch đầu tư công trung hạn được Quốc hội thông qua. 

Theo đại biểu Hạnh, nếu quy định phương án Quốc hội quyết định danh mục kế hoạch đầu tư công trung hạn có thể phát sinh những khó khăn do quy trình lọc dự án và thực hiện thủ tục chuẩn bị dự án và các đơn vị không thể chuẩn bị kịp thủ tục quyết định chủ trương đầu tư dự án tại thời điểm báo cáo Quốc hội, chỉ có thể tổng hợp được các dự án chuyển tiếp và một số dự án hoàn thiện thủ tục và chủ chương đầu tư. “Với số lượng khoảng 9.000 dự án sử dụng vốn NSNN, việc Quốc hội phê duyệt điều chỉnh danh mục mức vốn cho từng dự án là không thực tế và không khả thi bởi trên thực tế Quốc hội cũng không đủ thời gian, nguồn lực để thẩm định nội dung điều chỉnh” – đại biểu Hạnh nêu ý kiến.

Mặt khác, theo đại biểu Hạnh, do Quốc hội mỗi năm họp 2 kỳ, nếu đợi đến kỳ họp Quốc hội hoặc giao UBTVQH điều chỉnh sẽ kéo dài thời gian thực hiện dự án và phát sinh nhiều thủ tục hành chính như báo cáo thẩm tra đã nêu, trong khi quỹ thời gian của Quốc hội không nhiều ở mỗi kỳ họp cần sử dụng hiệu quả.

Trình đi trình lại nhiều lần là do Chính phủ chuẩn bị chưa kỹ

Tuy nhiên, có quan điểm ngược lại, đại biểu Hoàng Quang Hàm (đoàn ĐBQH tỉnh Phú Thọ) cho biết,  Luật hiện hành qui định khi trình Quốc hội kế hoạch đầu tư công trung hạn phải có danh mục, mức vốn cho từng dự án nhưng việc quyết định danh mục, mức vốn cụ thể không qui định rõ Quốc hội hay UBTVQH hay Chính phủ quyết định; tách biệt việc trình để Quốc hội xem xét, thảo luận và quyết định.
Đại biểu Hoàng Quang Hàm
Đại biểu Hoàng Quang Hàm

Theo đại biểu Hàm, quy định như trên là khả thi và linh hoạt vì Quốc hội sẽ thảo luận về danh mục, mức vốn do Chính phủ trình. Nếu đủ điều kiện, đúng qui định thì Quốc hội sẽ quyết định, nếu chưa thì Quốc hội có thể giao cho Chính phủ chuẩn bị them để trình UBTVQH quyết định hoặc trình UBTVQH cho ý kiến, sau đó Chính phủ hoàn thiện, quyết định và chịu trách nhiệm như giai đoạn 2016-2020 đã thực hiện.

“Quốc hội quyết định danh mục, mức vốn cho từng dự án là hoàn toàn khả thi, không mất thời gian nếu Chính phủ chuẩn bị kỹ lưỡng, đúng nguyên tắc, định hướng và khi đầu tư từ trung ương không dàn trải hàng ngàn công trình như hiện nay mà chỉ tập trung vào một số ít công trình lớn, quan trọng, liên kết vùng miền…” – ông Hàm phân tích.

Theo đại biểu Hàm, Quốc hội quyết định thì mới bảo đảm thực hiện đầy đủ quyền hạn về phân bổ ngân sách trung ương theo Hiến pháp vì dự án là linh hồn của kế hoạch đầu tư, xem xét kế hoạch đầu tư mà không xem xét từ dự án, mức vốn cho từng dự án thì chỉ là hình thức vì không xem từng dự án thì không thể cộng ra tổng tiền của kế hoạch và cũng không thể biết việc đầu tư có phù hợp với nguồn lực, tuân thủ định hướng đầu tư, nguyên tắc phân bổ vốn hay không. 

"Quốc hội quyết định danh mục, mức vốn cho từng dự án đầu tư từ ngân sách trung ương cũng là thông lệ của nhiều nước trên thế giới. Hiện nay Chính phủ phải trình đi trình lại nhiều lần là do chuẩn bị chưa đạt yêu cầu. Quốc hội hay UBTVQH không thể từ chối khi Chính phủ chuẩn bị đầy đủ, đúng qui định", đại biểu Hoàng Quang Hàm thẳng thắn nêu ý kiến.  

Để linh hoạt và bảo đảm thẩm quyền của Quốc hội, đại biểu Hàm đề nghị giữ như Luật hiện hành là Chính phủ trình Quốc hội danh mục, mức vốn để Quốc hội thảo luận nhưng không qui định cứng Quốc hội quyết định danh mục, mức vốn cho từng dự án. Tùy chất lượng kế hoạch, Quốc hội có thể quyết định hoặc giao cho UBTVQH quyết định hoặc giao cho Chính phủ quyết định sau khi xin ý kiến của UBTVQH như đang làm hiện nay. 

Cùng quan điểm này, đại biểu Bùi Văn Xuyền (đoàn Thái Bình) cho biết, thời gian trình phê duyệt kế hoạch đầu tư công trung hạn của 2 thời điểm theo luật hiện hành là khóa trước quyết cho khóa sau đảm bảo liền mạch.

“Trước đây, chúng ta khó khăn vì Luật Đầu tư công mới có hiệu lực từ ngày 1/1/2015, thời điểm chuyển giao giữa khóa 13 và 14, do vậy Chính phủ không chuẩn bị kịp. Thẩm quyền vẫn là Quốc hội và Chính phủ phải là người chuẩn bị và khâu chuẩn bị vẫn quan trọng” – Đại biểu Xuyền nhấn mạnh.

Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng
Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng tiếp thu giải trình những vấn đề đại biểu quan tâm

Giải trình tại Quốc hội về nội dung này, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng cho biết, khối lượng dự án nhiệm kỳ này là khoảng 9.600 dự án, là một khối lượng rất lớn nếu Quốc hội thực hiện quyền quyết định.

Hơn nữa, theo ông Dũng, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật quy định cấp nào quyết định là cấp đó điều chỉnh. Nếu phải quyết định và điều chỉnh số lượng khoảng 10.000 dự án sẽ là rất nặng nề với Quốc hội. Do đó, Bộ trưởng cho rằng nên giao cho Chính phủ thực hiện và chịu trách nhiệm. Quốc hội vẫn phải đảm bảo quyền là cơ quan quyết định cao nhất với việc quyết định tổng mức đầu tư của 5 năm, cơ cấu đầu tư, tiêu chí, nguyên tắc, thứ tự ưu tiên. 

"Quốc hội một năm có 2 kỳ, mỗi kỳ một tháng mà có biết bao nhiêu nội dung, biết bao nhiêu công việc. Nếu chúng ta chỉ sa đà vào thực hiện một việc thế này thì tôi nghĩ rất là khó cho Quốc hội và tính khả thi yếu đi" – ông Dũng nói.

Trước các ý kiến còn khác nhau, Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển đề nghị Tổng thư ký Quốc hội và Ủy ban Tài chính Ngân sách cùng cơ quan chức năng sẽ soạn thảo nội dung để xin ý kiến các vị đại biểu Quốc hội thông qua hệ thống công nghệ thông tin.

Xuân Hưng


Ý kiến bạn đọc